نشانگرهای زیستی خون و سونوگرافی به پیش‌بینی نتایج بعد از پیوند کبد کمک می‌کنن

بیشتر از ۱۵۰۰ نفر تو نروژ پیوند کبد انجام دادن. ولی دکترا از کجا بفهمن کدوم بیمارها به مراقبت بیشتر یا درمان اضافی نیاز دارن تا هر چی بیشترشون بتونن بعد از عمل، عمر طولانی داشته باشن؟

بعضی‌ها به خاطر سرطان کبدشون از کار میفته، بعضی‌های دیگه به خاطر بیماری‌های خودایمنی که توش سیستم ایمنی به بدن حمله می‌کنه و بعضی‌ها هم به خاطر مصرف الکل، کبدشون آسیب جدی دیده.

از بین کسایی که پیوند کبد انجام میدن، حدود ۹۵ درصدشون یه سال بعد هنوز زنده‌ان. بعد از پنج سال هم، ۸۵ درصدشون هنوز زنده‌ان. دکترا چطور می‌تونن از همون اول یه سیگنال‌هایی بگیرن که نشون بده کدوم بیمارها ممکنه به درمان بیشتر یا مراقبت دقیق‌تری نیاز داشته باشن؟

محققای موسسه علوم پایه پزشکی دانشگاه اسلو، یه عالمه تحقیق رو که قبلاً انجام شده بررسی کردن تا بفهمن چطور این «نشانگرهای زیستی» (biomarkers) می‌تونن به پیش‌بینی آمار زنده موندن و عوارض بعد از عمل کمک کنن.

نشانگرهای زیستی، یه سری مواد، مولکول یا حتی تصاویری هستن که میشه تو بدن یا سلول اندازه‌گیری یا شناسایی‌شون کرد و می‌تونن اطلاعاتی رو در مورد یه بیماری زمینه‌ای فاش کنن. معمولاً دکترا این نشانگرها رو تو آزمایش خون، نمونه ادرار یا با استفاده از سونوگرافی پیدا می‌کنن.

نشانگرهای زیستی می‌تونن جواب‌های خوبی در مورد سلامت بیمار و خودِ اون عضو بدن بدن

تو مقاله‌ای که تو مجله Liver Transplantation چاپ شده، محقق‌ها تحقیقاتی رو که شامل کلی نشانگر زیستی مختلف و ترکیب‌های اونا می‌شد، بررسی کردن.

آندریا کمرا، یکی از محقق‌ها، توضیح میده: «ما بررسی کردیم که آیا این نشانگرها علائمی رو نشون میدن که حال بیمار، هم کمی بعد از عمل و هم در آینده، چطور خواهد بود. این نشانگرها هم از نظر اینکه چقدر خوب سلامت بیمار رو توضیح میدن و هم از نظر اینکه عضو پیوندی چطور کار می‌کرد، ارزیابی شدن. یافته‌های ما می‌تونه به دکترا کمک کنه تا در آینده درمان‌ها رو مؤثرتر کنن و بفهمن کدوم بیمارها به مراقبت دقیق‌تری نیاز دارن.»

محقق‌ها توضیح میدن: «مثلاً نشانگرهایی مثل فاکتورهای انعقادی V و ALAT می‌تونن چیزایی رو در مورد زنده موندن بیمار بعد از پیوند نشون بدن. اما شاید مهم‌تر از اون، این تحقیق ترکیب‌های جدیدی از نشانگرهای زیستی رو جمع‌آوری کرده که قبلاً آزمایش نشده بودن.»

مقایسه نشانگرهای زیستی باید راحت‌تر بشه

تو تحقیقات مختلفی که این محقق‌ها بررسی کردن، از روش‌ها و سیستم‌های نمره‌دهی پزشکی متفاوتی برای اندازه‌گیری عملکرد این نشانگرها استفاده شده بود. برای همین، مقایسه نتایج برای محقق‌ها همیشه راحت نبود.

گوستاوو ژوزه ژوستو داسیلوا، یکی از سرپرست‌های این تحقیق، میگه: «به همین دلیل، ما یه سری توصیه‌ها رو آماده کردیم که تحقیقات آینده چطور می‌تونن این کار رو استاندارد کنن تا همه از یه سیستم نمره‌دهی یکسان استفاده کنن. خیلی مهمه که یه دید کلی و گسترده به دست بیاریم که کدوم نشانگرهای زیستی برای پیش‌بینی عوارض احتمالی و داشتن یه تصویر کلی از وضعیت آینده بیمار، بهتر عمل می‌کنن.»

این محقق‌ها الان دارن این نشانگرها رو برای بیماری‌های دیگه‌ای مثل بیماری‌های قلبی، دیابت و پیوند قلب هم بررسی می‌کنن. هدف این تحقیقات اینه که دسترسی به اعضای اهدایی و عملکردشون رو برای پیوند بیشتر کنن.

لینک منبع